Województwo lubuskie

Województwo lubuskie

Herb	Flaga
Siedziba wojewody Siedziba sejmiku	Gorzów Wlkp.  Zielona Góra
Urząd Wojewódzki	Gorzów Wielkopolski ul. Jagiellończyka 8
Wojewoda	Helena Hatka
Urząd Marszałkowski	Zielona Góra ul. Podgórna 7
Marszałek	Marcin Jabłoński
Powierzchnia	13 987,88 km²
Ludność	1 008 481[1] mieszk. (2008)
Gęstość zaludnienia	72[1] mieszk./km²
Urbanizacja	63,9%
Tablica rejestracyjna	F
TERYT	08
Kod ISO	PL-LB
zobacz: szczegółowy podział administracyjny powiaty grodzkie 2 ziemskie 12 gminy miejskie 9 miejsko-wiejskie 33 wiejskie 41
Lubuski Urząd Wojewódzki Jagiellończyka 8 66-400 Gorzów Wielkopolski
Oficjalna strona województwa lubuskiego

Województwo lubuskie – jedno z 16 województw w Polsce. Powstało w 1999 roku z większości terytoriów dawnych województw gorzowskiego i zielonogórskiego oraz niewielkiej części leszczyńskiego. Składają się na nie ziemie kilku historycznych krain – ziemi lubuskiej, Dolnego Śląska, Nowej Marchii, Wielkopolski, Łużyc.

Spis treści 1 Historia 1.1 1945-1998 1.2 Reforma z 1998 2 Geografia 2.1 Położenie 2.2 Podział administracyjny 2.3 Ziemia lubuska 2.4 Demografia 3 Ludność i miasta 4 Ośrodki akademickie 4.1 Gorzów Wielkopolski 4.2 Kostrzyn nad Odrą 4.3 Słubice 4.4 Sulechów 4.5 Zielona Góra 4.6 Żary 4.7 Pozostałe 5 Ochrona przyrody 5.1 Parki narodowe 5.2 Parki krajobrazowe 5.3 Zobacz też 6 Transport 6.1 Transport drogowy 6.2 Transport kolejowy 6.3 Transport wodny śródlądowy 6.4 Transport lotniczy 7 Media o zasięgu regionalnym 8 Przypisy 9 Zobacz też 10 Linki zewnętrzne

[edytuj] Historia

[edytuj] 1945-1998

W 1945 r. po zakończeniu II wojny światowej mniej niż 60% historycznej ziemi lubuskiej ponownie znalazło się w granicach Polski i stało się częścią województwa poznańskiego. Po reformie administracyjnej z 1950 powstało niezależne województwo zielonogórskie obejmujące w przybliżeniu obecny region. W skład tego obszaru wchodzą historyczne ziemie Dolnego Śląska, Dolnych Łużyc, Nowej Marchii, Zachodniej Wielkopolski i w mniejszości historycznej Ziemi Lubuskiej. W 1975 podzielono go jednak między województwo gorzowskie a województwo zielonogórskie, które istniały aż do 1998.

[edytuj] Reforma z 1998

Wg pierwotnego projektu reformy prof. Kuleszy dawne województwa gorzowskie i zielonogórskie miały zostać podzielone między województwo zachodniopomorskie (Gorzów Wlkp.), dolnośląskie (Zielona Góra) oraz wielkopolskie. Spotkało się to z licznymi protestami organizowanymi głównie przez ówcześnie opozycyjne SLD (podczas jednej z demonstracji ukuto nawet złośliwy wierszyk: Ziemia lubuska pozdrawia premiera Buzka). Ostatecznie rząd okazał się niezdolny do przeprowadzenia swego projektu (w wyniku zawetowania ustawy przez prezydenta) i konieczne stało się utworzenie kolejnych województw, w tym lubuskiego. Jego nazwa pochodzi od historycznej miejscowości Lubusz (obecnie: Lebus w Niemczech), będącej administracyjnym i kulturalnym centrum Ziemi Lubuskiej w średniowieczu. Sami Niemcy zaś nazywają ziemię lubuską Neumark (Nowa Marchia), albo rzadziej wschodnią Brandenburgią. W Gorzowie mieści się siedziba wojewody lubuskiego, w Zielonej Górze zaś ma swą siedzibę sejmik województwa.

[edytuj] Geografia

Większość obszaru województwa znajduje się na wysokości od 60 do 100 m n.p.m. Najwyżej położone punkty to Góra Bukowiec (227 m n.p.m.) na terenie Łagowskiego Parku Krajobrazowego oraz Góra Żarska (226,9 m n.p.m.). Charakterystyczny dla krajobrazu województwa jest układ naprzemianległych obniżeń pradolin i pasów wysoczyznowych wytworzony w wyniku ostatniego zlodowacenia. Jego zasięg wyznacza linia biegnąca przez Gubin, Lubsko, Zieloną Górę i Sławę. Obszary położone na południe od tej linii zostały ukształtowane podczas zlodowacenia środkowoeuropejskiego, które spowodowało dość dużą różnorodność krajobrazu. Około 49% powierzchni województwa zajmują lasy.

[edytuj] Położenie

Województwo lubuskie graniczy z:

• Niemcami (Brandenburgią i Saksonią)
• województwem dolnośląskim
• województwem wielkopolskim
• województwem zachodniopomorskim

[edytuj] Podział administracyjny

 Osobny artykuł: Podział administracyjny województwa lubuskiego.

Ludność wg stanu na 1 stycznia 2008^[1]:

powiat	powierzchnia (w ha)	powierzchnia (w km²)	ludność ogółem	ludność na 1 km²	lokata w Polsce wg powierzchni	lokata w Polsce wg ludności
powiat gorzowski	121425	1214	66172	54	84	179
powiat krośnieński	139125	1391	56297	40	51	220
powiat międzyrzecki	138761	1388	58279	42	52	208
powiat nowosolski	77073	771	86882	113	192	107
powiat słubicki	99929	999	46551	47	129	264
powiat strzelecko-drezdenecki	124784	1248	50072	40	75	244
powiat sulęciński	117781	1178	35349	30	91	302
powiat świebodziński	93657	937	56094	60	144	223
powiat wschowski	62420	624	38866	62	244	289
powiat zielonogórski	156970	1570	89779	57	32	99
powiat żagański	113178	1132	82050	72	98	121
powiat żarski	139278	1393	98884	71	50	81
Gorzów Wielkopolski (m. n. p. p.)	8573	86	125411	1463	29	31
Zielona Góra (m. n. p. p.)	5834	58	117523	2014	46	33

[edytuj] Ziemia lubuska

Nazwa województwa – województwo lubuskie, nie jest synonimem ziemi lubuskiej, która jest jedynie jego północno-zachodnią częścią, co stanowi zaledwie 12% ludności i 18% powierzchni.

[edytuj] Demografia

Dane z 31 grudnia 2007 r.^[2]:

Opis	Ogółem		Kobiety		Mężczyźni
jednostka	osób	%	osób	%	osób	%
populacja	1 008 481	100	519 527	51,5	488 954	48,5
powierzchnia	13 987,88 km²
gęstość zaludnienia (mieszk./km²)	72,1		37,1		35,0

[edytuj] Ludność i miasta

W województwie lubuskim są 42 miasta, w tym 2 miasta na prawach powiatu. Liczba ludności i powierzchnia wg GUS z 1 stycznia 2008 roku^[1]. Wytłuszczone zostały miasta na prawach powiatu.

miasto	powiat	powierzchnia (w ha)	powierzchnia (w km²)	ludność ogółem	ludność na 1 km²	lokata w Polsce wg powierzchni	lokata w Polsce wg ludności
Babimost	powiat zielonogórski	365	3	4200	1151	736	626
Bytom Odrzański	powiat nowosolski	230	2	4404	1915	769	615
Cybinka	powiat słubicki	529	6	2669	505	682	763
Czerwieńsk	powiat zielonogórski	936	9	4129	441	553	630
Dobiegniew	powiat strzelecko-drezdenecki	569	6	3209	564	668	707
Drezdenko	powiat strzelecko-drezdenecki	1072	11	10355	966	505	392
Gorzów Wielkopolski	m Gorzów Wielkopolski	8573	86	125411	1463	34	31
Gozdnica	powiat żagański	2389	24	3417	143	232	690
Gubin	powiat krośnieński	2068	21	16814	813	274	270
Iłowa	powiat żagański	918	10	3971	433	556	645
Jasień	powiat żarski	479	5	4435	926	699	610
Kargowa	powiat zielonogórski	455	5	3680	809	710	671
Kostrzyn nad Odrą	powiat gorzowski	4615	46	17662	383	93	258
Kożuchów	powiat nowosolski	594	6	9518	1602	659	414
Krosno Odrzańskie	powiat krośnieński	815	8	11999	1472	591	357
Lubniewice	powiat sulęciński	1211	12	1955	161	468	828
Lubsko	powiat żarski	1251	13	14729	1177	453	312
Łęknica	powiat żarski	1643	16	2611	159	352	767
Małomice	powiat żagański	537	5	3619	674	676	675
Międzyrzecz	powiat międzyrzecki	1026	10	18539	1807	521	243
Nowa Sól	powiat nowosolski	2180	22	40300	1849	260	109
Nowe Miasteczko	powiat nowosolski	329	3	2820	857	748	743
Nowogród Bobrzański	powiat zielonogórski	1463	15	5096	348	395	574
Ośno Lubuskie	powiat słubicki	801	8	3747	468	593	667
Rzepin	powiat słubicki	1142	11	6462	566	488	505
Skwierzyna	powiat międzyrzecki	3589	36	10085	281	133	399
Sława	powiat wschowski	1431	14	3900	273	403	651
Słubice	powiat słubicki	1921	19	16818	875	297	269
Strzelce Krajeńskie	powiat strzelecko-drezdenecki	494	5	10156	2056	694	397
Sulechów	powiat zielonogórski	688	7	17737	2578	627	255
Sulęcin	powiat sulęciński	856	9	10016	1170	575	401
Szlichtyngowa	powiat wschowski	55	2	1359	877	787	864
Szprotawa	powiat żagański	1095	11	12550	1146	498	344
Świebodzin	powiat świebodziński	1054	11	21708	2060	512	206
Torzym	powiat sulęciński	911	9	2447	269	559	781
Trzciel	powiat międzyrzecki	304	3	2334	768	754	793
Witnica	powiat gorzowski	824	8	6833	829	587	493
Wschowa	powiat wschowski	839	8	14428	1720	580	317
Zbąszynek	powiat świebodziński	290	3	5055	1743	758	578
Zielona Góra	m Zielona Góra	5834	58	117523	2014	74	34
Żagań	powiat żagański	4038	40	26503	656	105	168
Żary	powiat żarski	3349	33	38739	1157	147	118

 Zobacz też: Miasta w Polsce (statystyki).

[edytuj] Ośrodki akademickie

[edytuj] Gorzów Wielkopolski

• Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Gorzowie Wielkopolskim
• AWF w Poznaniu – Zamiejscowy Wydział Kultury Fizycznej w Gorzowie Wielkopolskim
• Wyższa Szkoła Biznesu w Gorzowie Wielkopolskim
• Politechnika Szczecińska – Punkt Konsultacyjny w Gorzowie Wlkp.
• Uniwersytet Szczeciński – Punkt Konsultacyjny w Gorzowie Wlkp.
• Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi – Punkt Informacyjno-Rekrutacyjny w Gorzowie Wlkp.

[edytuj] Kostrzyn nad Odrą

• Wyższa Szkoła Zawodowa w Kostrzynie nad Odrą
• Uniwersytet Szczeciński – ośrodek zamiejscowy w Kostrzynie nad Odrą

[edytuj] Słubice

• Uniwersytet Collegium Polonicum w Słubicach
• Wyższa Szkoła Ekonomiczno-Rolnicza w Słubicach

[edytuj] Sulechów

• Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Sulechowie

[edytuj] Zielona Góra

• Uniwersytet Zielonogórski
• Uniwersytet Szczeciński – Instytut Filozoficzno-Teologiczny im. Edyty Stein w Zielonej Górze
• Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu – Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny w Zielonej Górze
• Akademia Medyczna we Wrocławiu – Międzywydziałowy Ośrodek Dydaktyczny w Zielonej Górze
• Zachodnia Wyższa Szkoła Handlu i Finansów Międzynarodowych

[edytuj] Żary

• Łużycka Wyższa Szkoła Humanistyczna w Żarach

[edytuj] Pozostałe

• Akademia Rolnicza w Szczecinie – ośrodek zamiejscowy w Strzelcach Krajeńskich
• Politechnika Szczecińska – Zamiejscowy Ośrodek Dydaktyczny w Międzyrzeczu
• Wyższe Seminarium Duchowne Diecezji Zielonogórsko-Gorzowskiej w Gościkowie-Paradyżu (w ramach Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Szczecińskiego)
• Politechnika Koszalińska – ośrodek zamiejscowy w Drezdenku

[edytuj] Ochrona przyrody

p • d • e Parki narodowe, krajobrazowe i rezerwaty przyrody województwa lubuskiego Parki narodowe Drawieński Park Narodowy • Park Narodowy Ujście Warty Parki krajobrazowe Łagowski Park Krajobrazowy • Pszczewski Park Krajobrazowy • Barlinecko-Gorzowski Park Krajobrazowy • Gryżyński Park Krajobrazowy • Przemęcki Park Krajobrazowy • Park Krajobrazowy Ujście Warty • Krzesiński Park Krajobrazowy • Park Krajobrazowy Łuk Mużakowa Rezerwaty przyrody Annabrzeskie Wąwozy • Bagno Chłopiny • Bażantarnia • Bogdaniec I • Bogdaniec II • Bogdaniec III • Bogdanieckie Cisy • Buczyna Łagowska • Buczyna Szprotawska • Buczyny nad Buszenkiem • Buki Zdroiskie • Bukowa Góra • Czaplenice • Czaplisko • Czarna Droga • Dąbrowa Brzeźnicka • Dąbrowa na wyspie • Dębina • Dębowiec • Dębowy Ostrów • Dolina Ilanki • Dolina Postomii • Gorzowskie Murawy • Janie im. W. Korsaka • Jeziora Gołyńskie • Jezioro Łubówko • Jezioro Święte • Jezioro Wielkie • Kręcki Łęg • Laski • Lemierzyce • Lubiatowskie Uroczyska • Łabędziniec • Łęgi koło Słubic • Mesze • Mierkowskie Suche Bory • Młodno • Mokradła Sułowskie • Nad Jeziorem Trześniowskim • Nad Młyńską Strugą • Nietoperek • Pamięcin • Pawski Ług • Pniewski Ług • Radowice • Rybojady • Rzeka Przyłężek • Santockie Zakole • Torfowisko Osowiec • Uroczysko Grodziszcze • Uroczysko Węglińskie • Wilanów • Wrzosiec • Zimna Woda • Żurawie Bagno • Żurawno

Na terenie województwa znajduje sie 51 rezerwatów, chronionych jest 1510 pomników przyrody w tym najgrubszy w Polsce dąb szypułkowy "Napoleon" rosnący na terenie gminy Zabór.

[edytuj] Parki narodowe

• Drawieński Park Narodowy
• Park Narodowy Ujście Warty

[edytuj] Parki krajobrazowe

• Barlinecko-Gorzowski Park Krajobrazowy
• Gryżyński Park Krajobrazowy
• Krzesiński Park Krajobrazowy
• Łagowski Park Krajobrazowy
• Park Krajobrazowy Łuk Mużakowa
• Park Krajobrazowy Ujście Warty
• Przemęcki Park Krajobrazowy
• Pszczewski Park Krajobrazowy

[edytuj] Zobacz też

• szlaki turystyczne w województwie http://szlaki.pttk.pl/lubuskie/lubuskie.html
• Bory Dolnośląskie
• Pojezierze Lubuskie
• Wał Zielonogórski

[edytuj] Transport

[edytuj] Transport drogowy

Drogi krajowe w województwie lubuskim^[3][4]

Droga	Trasa	Obecna długość w województwie	Uwagi
2E30	granica państwa z Niemcami – Świecko – Nowy Tomyśl – Poznań – Konin – Warszawa – Siedlce – Terespol – granica państwa z Białorusią	?
A2	granica państwa z Niemcami – Świecko – Poznań – Łódź – Warszawa (węzeł "Konotopa") – ... – Warszawa (węzeł "Lubelska") – Biała Podlaska – Kukuryki – granica państwa z Białorusią	?	Istniejący odcinek: Nowy Tomyśl – Stryków k. Łodzi.
3E65	Świnoujście – Szczecin – Gorzów Wielkopolski – Zielona Góra – Lubin – Legnica – Bolków – Jelenia Góra – Jakuszyce – granica państwa	?
S3	Świnoujście – Goleniów – Szczecin A6 (węzeł "Rzęśnica") – ... – Szczecin A6 (węzeł "Klucz") – Parnica – Gorzów Wielkopolski – Zielona Góra – A4 (Legnica) – Bolków – Lubawka – granica państwa	?
12	granica państwa z Niemcami – Łęknica – Drożów 3 – Głogów – Leszno – Jarocin – Kalisz – Sieradz – Piotrków Trybunalski – Sulejów – Radom – Zwoleń – Puławy – Lublin – Dorohusk – granica państwa z Ukrainą	?
18E36	granica państwa – Olszyna – Golnice – Krzyżowa	?
A18	granica państwa – Olszyna – A4	?
22	granica państwa z Niemcami – Kostrzyn nad Odrą – Gorzów Wielkopolski – Wałcz – Człuchów – Starogard Gdański – Malbork – Elbląg – Grzechotki – granica państwa z Rosją	?
24	Pniewy – Gorzyń – Skwierzyna – Wałdowice	?
27	granica państwa – Przewóz – Żary – Zielona Góra	?	–
29	granica państwa – Słubice – Krosno Odrzańskie 32	?	–
31	Szczecin – Gryfino – Chojna – Sarbinowo – Kostrzyn nad Odrą – Słubice	?	–
32	granica państwa z Niemcami – Gubinek – Zielona Góra – Sulechów – Stęszew	?

Na terenie województwa przebiega 1597 km dróg wojewódzkich, 4233 km powiatowych i 6614 km gminnych (2008 rok)^[5].

• Drogowe i piesze mosty graniczne:
  • Kostrzyn nad Odrą – Küstrin-Kietz – w ciągu drogi krajowej nr 22
  • Słubice – Frankfurt nad Odrą – w ciągu drogi krajowej nr 29
  • Słubice/Świecko – Frankfurt nad Odrą – w ciągu drogi krajowej nr 2
  • Gubin – Guben – w ciągu drogi wojewódzkiej nr 138
  • Gubinek – Guben – w ciągu drogi krajowej nr 32
  • Zasieki – Forst – w ciągu drogi wojewódzkiej nr 289
  • Olszyna – Forst – w ciągu drogi krajowej nr 18
  • Łęknica – Bad Muskau – w ciągu drogi krajowej nr 12
  • Łęknica – Bad Muskau (Park Mużakowski) (most pieszy i rowerowy)
  • Przewóz – Podrosche – w ciągu drogi krajowej nr 27

[edytuj] Transport kolejowy

• linie kolejowe (czynne):
  • Berlin – Frankfurt nad Odrą – Słubice – Rzepin – Zbąszynek – Poznań Gł.
  • Szczecin Gł. – Kostrzyn nad Odrą – Zielona Góra
  • Zielona Góra – Wrocław Gł.
  • Szczecin Gł. – Krzyż – Poznań Gł.
  • Cottbus (Chociebuż) – Wrocław Gł.
  • Berlin – Kostrzyn nad Odrą – Gorzów Wielkopolski – Krzyż – Piła Gł.
  • Gubin – Czerwieńsk (tylko linia towarowa)
  • Zielona Góra – Zbąszynek
  • Zielona Góra – Żary – Węgliniec
  • Żagań – Lubsko (tylko linia towarowa)
  • Gorzów Wielkopolski – Zbąszynek
  • Żagań – Głogów – Leszno- Ostrów Wlkp. - Łódź Kaliska (Niegosławice – Głogów tylko linia towarowa)
• Kolejowe mosty graniczne:
  • Kostrzyn nad Odrą – Küstrin-Kietz
  • Słubice – Frankfurt nad Odrą
  • Gubin – Guben
  • Zasieki – Forst

[edytuj] Transport wodny śródlądowy

• drogi wodne:
  • Odra
  • Warta
  • Noteć
  • Nysa Łużycka (od Gubina w dół)
  • Kanał Odra-Sprewa
• porty i ważniejsze przystanie śródlądowe:
  • Bytom Odrzański
  • Cigacice
  • Drezdenko
  • Gorzów Wlkp
  • Górzyca
  • Kostrzyn nad Odrą
  • Krosno Odrzańskie
  • Miłów
  • Nowa Sól
  • Santok
  • Słubice
  • Urad
• przeprawy promowe
  • Milsko przez Odrę w ciągu drogi wojewódzkiej Nr 282
  • Pomorsko przez Odrę w ciągu drogi wojewódzkiej Nr 281
  • Brody przez Odrę w ciągu drogi wojewódzkiej Nr 280
  • Połęcko przez Odrę w ciągu drogi wojewódzkiej Nr 138
  • Górzyca przez Odrę (planowane)
  • Oksza przez Wartę w ciągu drogi powiatowej
  • Santok przez Wartę – sezonowo

[edytuj] Transport lotniczy

• port lotniczy Zielona Góra-Babimost
• lotnisko Aeroklubu Ziemi Lubuskiej w Przylepie
• leśna baza lotnicza Lasów Państwowych w Lipkach Wielkich
• lotnisko prywatne w Trzebiczu Nowym k. Drezdenka
• planowane lotnisko sportowe i baza lotnictwa sanitarnego w Wojcieszycach k. Gorzowa Wielkopolskiego
• lotniska poradzieckie w Tomaszowie k. Żagania i Wiechlicach k. Szprotawy

[edytuj] Media o zasięgu regionalnym

• TVP Gorzów Wielkopolski – główna siedziba w Gorzowie Wlkp. oraz redakcja zamiejscowa w Zielonej Górze
• Radio Zachód – główna siedziba w Zielonej Górze
• Gazeta Lubuska – główna siedziba w Zielonej Górze
• Gazeta Wyborcza (główna siedziba w Zielonej Górze oraz redakcja zamiejscowa w Gorzowie Wlkp.)

Przypisy

[edytuj] Zobacz też

• ziemia lubuska
• Diecezja zielonogórsko-gorzowska
• Okręg wyborczy Zielona Góra
• polskie tablice rejestracyjne (wikisource)

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego
• Lubuski Urząd Wojewódzki

p • d • e Województwo lubuskie Powiaty grodzkie Gorzów Wielkopolski • Zielona Góra Powiaty ziemskie gorzowski • krośnieński • międzyrzecki • nowosolski • słubicki • strzelecko-drezdenecki • sulęciński • świebodziński • wschowski • zielonogórski • żagański • żarski

p • d • e Województwa Polski dolnośląskie • kujawsko-pomorskie • lubelskie • lubuskie • łódzkie • małopolskie • mazowieckie • opolskie • podkarpackie • podlaskie • pomorskie • śląskie • świętokrzyskie • warmińsko-mazurskie • wielkopolskie • zachodniopomorskie

p • d • e Miasta województwa lubuskiego Babimost • Bytom Odrzański • Cybinka • Czerwieńsk • Dobiegniew • Drezdenko • Gorzów Wielkopolski • Gozdnica • Gubin • Iłowa • Jasień • Kargowa • Kostrzyn nad Odrą • Kożuchów • Krosno Odrzańskie • Lubniewice • Lubsko • Łęknica • Małomice • Międzyrzecz • Nowa Sól • Nowe Miasteczko • Nowogród Bobrzański • Ośno Lubuskie • Rzepin • Skwierzyna • Sława • Słubice • Strzelce Krajeńskie • Sulechów • Sulęcin • Szlichtyngowa • Szprotawa • Świebodzin • Torzym • Trzciel • Witnica • Wschowa • Zbąszynek • Zielona Góra • Żagań • Żary